NASZE PUBLIKACJE, ARTYKUŁY I PORADY PRAWNE

Ubezwłasnowolnienie częściowe a całkowite

 

Ubezwłasnowolnienie jest sądowym pozbawieniem osoby zdolności do czynności prawnych. Może być ono częściowe lub całkowite, a przesłanki o tym stanowiące przybierają różnorodny charakter. Jaka jest zatem różnica między ubezwłasnowolnieniem częściowym a całkowitym?

 

 

 

 

Ubezwłasnowolnienie i jego rodzaje

Ubezwłasnowolnienie jest instytucją ograniczającą czyjąś zdolność do czynności prawnych. Sąd orzeka o ubezwłasnowolnieniu osoby, jeśli ta jest dotknięta chorobą psychiczną, niedorozwojem umysłowym lub innymi zaburzeniami, które uniemożliwiają jej samodzielne kierowanie swoim postępowaniem.

Ubezwłasnowolnienie całkowite występuje wówczas, gdy osoba ukończyła 13 rok życia i w normalnych okolicznościach posiadałaby zdolność do czynności prawnych. Wystąpienie wyżej wymienionych przesłanek, w tym zaburzeń w postaci uzależnienia od alkoholu lub narkomania, nie są wystarczającym powodem do orzeczenia tego typu ograniczenia. Przed orzeczeniem ubezwłasnowolnienia wymagana jest opinia biegłych lekarzy psychiatrów. Ich opinia nie jest rozstrzygająca, ale stanowi element materiału dowodowego w sprawie. Powinna zawierać ocenę zdolności do samodzielnego kierowania swoim postępowaniem. Osoba objęta całkowitym ubezwłasnowolnieniem niebędąca pod władzą rodzicielską musi mieć ustanowioną opiekę. Oznacza to, że nie może ona samodzielnie dokonać czynności prawnych, chyba że mowa o umowach powszechnie zawieranych w drobnych sprawach życia codziennego. Takie umowy są ważne, jeśli nie stanowią rażącego pokrzywdzenia takiej osoby.

Ubezwłasnowolnienie częściowe orzeka się w stosunku do osób pełnoletnich. Podobnie, jak w przypadku ubezwłasnowolnienia całkowitego, przesłankami są: choroba psychiczna, zaburzenia wynikające z pijaństwa, narkomanii lub niedorozwój umysłowy. Dla takiej osoby ustanowiona jest kuratela. Potrzebna jest ona do prowadzenia jej spraw, jednak nie występuje przesłanka do orzeczenia ubezwłasnowolnienia całkowitego.

Osoby częściowo ubezwłasnowolnione mają prawo do określonych czynności prawnych za zgodą przedstawiciela ustawowego.

Przebieg procesu

Należy złożyć wniosek o ubezwłasnowolnienie, może zrobić to małżonek osoby, krewni w linii prostej i rodzeństwo, jak również przedstawiciel ustawowy. Po wszczęciu postępowania należy przesłuchać osobę, której dotyczy wniosek, w obecności psychologa, a także psychiatry lub neurologa (jeśli stan zdrowia tego wymaga). Sąd może również skierować na obserwację w zakładzie leczniczym na okres do 6 tygodni, a w wyjątkowych przypadkach nawet do 3 miesięcy.

Opinia psychologa, psychiatry lub z poradni leczenia uzależnień wskazuje na stan psychiczny osoby, której dotyczy wniosek. Sąd może przyjąć wniosek lub go odrzucić, jeśli nie wskazuje on wyraźnie na istnienie choroby psychicznej, niedorozwoju umysłowego lub zaburzeń psychicznych.

 

 

 

 

Powrót na górę strony

Kancelaria Adwokacka
CEJROWSKI.pl