Według wstępnych danych GUS w 2025 roku w Polsce rozwiodło się około 61 tysięcy par małżeńskich. Pokazuje to, że rozwód pozostaje stosunkowo częstym sposobem zakończenia małżeństwa. W ostatnich latach liczba rozwodów w Polsce utrzymuje się na poziomie kilkudziesięciu tysięcy rocznie.

Rozwód jest rozwiązaniem przez sąd ważnie zawartego małżeństwa na żądanie jednego lub obojga małżonków. Samo postępowanie może mieć bardzo różny przebieg – od stosunkowo prostej sprawy, w której małżonkowie są zgodni co do najważniejszych kwestii, po wielomiesięczny lub nawet dłuższy spór wymagający przeprowadzenia licznych dowodów.

Z tego względu również całkowity koszt rozwodu może być bardzo zróżnicowany. Składają się na niego nie tylko opłaty sądowe, ale w określonych przypadkach także wynagrodzenie adwokata lub radcy prawnego, koszty opinii biegłych, mediacji czy innych czynności podejmowanych w toku postępowania. Z jakimi wydatkami należy zatem liczyć się przy rozwodzie w 2026 roku?

Rozwód – opłaty sądowe

Podstawowa opłata sądowa od pozwu o rozwód w 2026 roku wynosi 600 zł. Jest to opłata stała, którą należy uiścić przy wniesieniu pozwu o rozwód do właściwego sądu okręgowego. Jej wysokość nie zależy od wartości majątku małżonków ani od tego, jak długo trwało małżeństwo.

Opłata od pozwu jest jednym z podstawowych kosztów, które należy uwzględnić już na etapie przygotowywania sprawy rozwodowej. Trzeba jednak pamiętać, że 600 zł nie musi stanowić całkowitego kosztu postępowania sądowego. W zależności od przebiegu sprawy mogą pojawić się również dodatkowe wydatki, np. związane z przeprowadzeniem określonych dowodów.

W praktyce opłata ta pokrywa:

przyjęcie i zarejestrowanie pozwu w sądzie oraz nadanie biegu sprawie,
przeprowadzenie rozpraw sądowych,
doręczenie korespondencji (wezwania, odpisu pozwu do współmałżonka),
wydanie wyroku kończącego związek małżeński.

W razie orzeczenia rozwodu na zgodny wniosek stron bez orzekania o winie sąd z urzędu zwraca powodowi połowę uiszczonej opłaty od pozwu, czyli 300 zł. Oznacza to, że przy spełnieniu tych warunków ostateczny ciężar podstawowej opłaty sądowej może być niższy.

Rozwód, a orzekanie o winie

Jedną z najważniejszych kwestii w postępowaniu rozwodowym jest to, czy sąd będzie ustalał winę małżonków za rozkład pożycia. Ma to znaczenie nie tylko dla przebiegu samego procesu, ale może również wpływać na czas jego trwania, zakres przeprowadzanego postępowania dowodowego, a w konsekwencji także na całkowite koszty prowadzenia sprawy.

W zależności od okoliczności sąd może:

orzec rozwód bez orzekania o winie – jest to możliwe na zgodne żądanie małżonków. W takim przypadku następują skutki takie, jak gdyby żaden z małżonków nie ponosił winy za rozkład pożycia. Jeżeli strony są zgodne również w pozostałych istotnych kwestiach, postępowanie może przebiegać znacznie sprawniej;
orzec wyłączną winę jednego z małżonków – jeżeli na podstawie zgromadzonego materiału dowodowego sąd ustali, że odpowiedzialność za rozkład pożycia ponosi wyłącznie jeden z małżonków;
orzec winę obojga małżonków – jeżeli sąd stwierdzi, że każde z małżonków swoim zawinionym zachowaniem przyczyniło się do powstania i utrwalenia rozkładu pożycia.

Sprawy, w których sąd ma ustalać winę, mogą wymagać przeprowadzenia bardziej rozbudowanego postępowania dowodowego. W zależności od okoliczności może ono obejmować m.in. przesłuchanie świadków, przesłuchanie małżonków czy analizę przedstawionych przez strony dokumentów.

Jeżeli małżonkowie mają wspólne małoletnie dzieci, sąd w wyroku rozwodowym rozstrzyga również o kwestiach dotyczących władzy rodzicielskiej, kontaktów z dzieckiem oraz ponoszenia kosztów jego utrzymania i wychowania. Okoliczności te również mogą mieć wpływ na stopień skomplikowania postępowania.

Rodzaje spraw a honorarium adwokata

Jednym z istotnych wydatków związanych z rozwodem może być wynagrodzenie adwokata lub radcy prawnego. Skorzystanie z profesjonalnego pełnomocnika nie jest obowiązkowe, jednak wiele osób decyduje się na taką pomoc ze względu na formalny charakter postępowania oraz konieczność odpowiedniego przygotowania stanowiska i materiału dowodowego.

Wynagrodzenie adwokata w sprawie rozwodowej jest ustalane indywidualnie z klientem. Na jego wysokość mogą wpływać m.in. stopień skomplikowania sprawy, zakres powierzonych pełnomocnikowi czynności, przewidywana liczba rozpraw, konieczność przygotowywania kolejnych pism procesowych oraz to, czy pomiędzy małżonkami istnieje spór dotyczący winy, dzieci, alimentów lub innych kwestii.

Sprawa rozwodowa, w której małżonkowie pozostają zgodni co do zakończenia małżeństwa oraz najważniejszych kwestii dotyczących dzieci, jest zazwyczaj mniej czasochłonna dla pełnomocnika niż wielowątkowy proces z orzekaniem o winie. Jeżeli konieczne jest uczestnictwo w wielu rozprawach, przesłuchiwanie licznych świadków czy przygotowywanie kolejnych pism procesowych, wynagrodzenie może być odpowiednio wyższe.

Pozostałe koszty sądowe

Opłata w wysokości 600 zł od pozwu o rozwód nie zawsze jest jedynym wydatkiem związanymz postępowaniem sądowym. W toku sprawy mogą pojawić się dodatkowe koszty, których wysokość zależy przede wszystkim od charakteru sporu, składanych przez strony wniosków oraz dowodów, które okażą się konieczne do przeprowadzenia.

Dodatkowe wydatki mogą pojawić się w szczególności w bardziej skomplikowanych sprawach,np. gdy istnieje spór dotyczący wspólnych małoletnich dzieci albo zachodzi potrzeba skorzystaniaz wiadomości specjalnych i przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego.

Osobnym wydatkiem jest opłata skarbowa od dokumentu stwierdzającego udzielenie pełnomocnictwa adwokatowi lub radcy prawnemu i wynosi ona 17 zł. W praktyce jest to zatem jeden z mniejszych kosztów związanych z korzystaniem z pomocy profesjonalnego pełnomocnika.

Wynagrodzenia biegłych sądowych

Jeśli w sprawie pojawią się sporne kwestie wymagające wiedzy specjalistycznej, sąd może powołać biegłego, a strona lub strony mogą zostać zobowiązane do wpłacenia zaliczki na poczet kosztów sporządzenia opinii. Ostateczna wysokość wydatków zależy od zakresu i stopnia skomplikowania opinii oraz nakładu pracy specjalistów:

Opinia OZSS (Opinia Opiniodawczego Zespołu Sądowych Specjalistów): od ok. 500 zł do 2000 zł i więcej – opinia może być potrzebna przede wszystkim przy sporach dotyczących władzy rodzicielskiej, miejsca pobytu dziecka oraz kontaktów z dzieckiem.
Biegły z zakresu psychologii, psychiatrii lub medycyny: koszt opinii może wynosićod kilkuset do kilku tysięcy złotych, w zależności od liczby godzin pracy biegłego,zakresu badań i stopnia skomplikowania opinii.
Biegły ds. szacowania wartości majątku: koszt może wynosić od kilkuset do kilku tysięcy złotych, w zależności od zakresu przeprowadzanych badań i stopnia skomplikowania sprawy – opinia może być potrzebna przede wszystkim przy sporach dotyczących władzy rodzicielskiej, miejsca pobytu dziecka oraz kontaktów z dzieckiem.

Podane kwoty mają charakter orientacyjny. Ostateczny koszt opinii biegłego nie jest określony jedną stałą kwotą i zależy od rodzaju oraz zakresu wykonanych czynności.

Koszty mediacji

Mediacja może być wykorzystana również w sprawach związanych z rozwodem. Jej celem jest umożliwienie stronom wypracowania porozumienia przy udziale bezstronnego mediatora. Rozwiązanie to może mieć szczególne znaczenie wtedy, gdy małżonkowie pozostają w sporze dotyczącym określonych kwestii, ale jednocześnie istnieje możliwość osiągnięcia kompromisu.

W przypadku mediacji prowadzonej na podstawie skierowania sądu wysokość wynagrodzenia mediatora określają przepisy. Od 17 lutego 2026 roku obowiązują nowe stawki wynagrodzenia mediatorów w postępowaniu cywilnym.

W sprawach o prawa niemajątkowe oraz w sprawach o prawa majątkowe, w których wartości przedmiotu sporu nie da się ustalić, wynagrodzenie mediatora wynosi 300 zł za pierwsze posiedzenie mediacyjne oraz 200 zł za każde kolejne posiedzenie. Łączne wynagrodzenie mediatora nie może przekroczyć 900 zł za całe postępowanie mediacyjne. Jeżeli mediacja jest prowadzonabez posiedzenia mediacyjnego, wynagrodzenie wynosi 300 zł za całe postępowanie.

W sprawach o prawa majątkowe o wartości przedmiotu sporu do 200 000 zł wynagrodzenie mediatora wynosi 2% wartości przedmiotu sporu, jednak nie mniej niż 300 zł i nie więcej niż 4000 zł za całe postępowanie mediacyjne.

Jeżeli wartość przedmiotu sporu przekracza 200 000 zł, wynagrodzenie mediatora wynosi 4000 zł oraz dodatkowo 1% od nadwyżki ponad 200 000 zł. Łączne wynagrodzenie nie może jednak przekroczyć 8000 zł za całe postępowanie mediacyjne.

Samo wynagrodzenie mediatora nie zawsze jest jedynym kosztem mediacji. Zwrotowi mogą podlegać również udokumentowane i niezbędne wydatki mediatora, m.in. koszty przejazdu, wynajęcia pomieszczenia potrzebnego do przeprowadzenia posiedzenia oraz korespondencji. Jeżeli mediator jest podatnikiem zobowiązanym do rozliczenia podatku VAT, jego wynagrodzenie zostaje również powiększone o należny podatek.

Powyższe stawki dotyczą mediacji prowadzonej na podstawie skierowania sądu. W przypadku mediacji pozasądowej wysokość wynagrodzenia mediatora jest ustalana bezpośrednio pomiędzy mediatorem a stronami.

W praktyce podział majątku po rozwodzie może stać się odrębnym i bardziej skomplikowanym postępowaniem, szczególnie gdy byli małżonkowie nie są zgodni co do wartości majątku, sposobu jego podziału lub wysokości przysługujących im udziałów. Co do zasady udziały małżonków w majątku wspólnym są równe, jednak w określonych przypadkach jeden z nich może domagać się ustalenia udziałów w innych proporcjach. Więcej na temat przesłanek, wymaganych dowodów oraz przebiegu takiego postępowania wyjaśniamy w artykule „Nierówny podział majątku po rozwodzie – przesłanki, dowody i strategia procesowa”.

Jeżeli potrzebujesz kontaktu do adwokata z Tczewa, Starogardu Gdańskiego i Gdańska w sprawie cywilnej:

Kancelaria Adwokacka Cejrowski - TCZEW ul. Słowackiego nr 5/3

GDAŃSK – ul. Latarniana nr 1, STAROGARD GDAŃSKI - ul. Wodna nr 8

Telefon: +48 58 777 55 00 / +48 601 777 072

E-mail: kancelaria@cejrowski.pl